Batı Trakya Türklerinin dini sorunları BM İnsan Hakları Konseyine taşındı
Dünya, 2026.09.17 20:51Avrupa Batı Trakya Türk Federasyonu (ABTTF), Batı Trakya Türklerinin müftülerini seçme hakkı ve dini kurumlarının statüsüne ilişkin yaşanan sorunları Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Konseyinin gündemine taşıdı. Federasyon tarafından hazırlanan yazılı bildiri, Konseyin İsviçre'nin Cenevre kentinde gerçekleştirilen 63. olağan oturumunda sunuldu.
ABTTF'nin bildirisinde, Yunanistan'da yaşayan Batı Trakya Türk azınlığının dini özerkliği ve din özgürlüğü kapsamında yaşadığı belirtilen sorunlara dikkat çekildi. Federasyon, söz konusu hakların uluslararası anlaşmalar çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini savunarak, Batı Trakya Türklerinin dini kurumlarının işleyişine ilişkin mevcut uygulamaların yeniden ele alınması gerektiğini ifade etti.
Batı Trakya Türklerinin dini hakları BM İnsan Hakları Konseyinde
ABTTF tarafından BM İnsan Hakları Konseyinin 7 Eylül-7 Ekim tarihleri arasında düzenlenen 63. olağan oturumuna sunulan yazılı bildirinin başlığında, Yunanistan'da Batı Trakya Türk azınlığının dini özerkliğine yönelik müdahale ve din özgürlüğü ihlalleri konusu ele alındı.
Bildiride, Batı Trakya Türk azınlığının dini statüsü ile sahip olduğu hakların 1913 Atina Antlaşması ve 1923 Lozan Antlaşması kapsamında güvence altına alındığı görüşüne yer verildi. ABTTF, bu çerçevede azınlığın kendi dini liderlerini belirleme ve dini kurumlarını kendi iradesi doğrultusunda yönetme hakkına sahip olduğunu belirtti.
Federasyon, özellikle müftülerin belirlenme yönteminin Batı Trakya Türkleri açısından uzun süredir devam eden bir konu olduğunu vurguladı. Müftülerin yalnızca dini görevler üstlenen kişiler olmadığı, aynı zamanda azınlığın dini yaşamı içerisinde önemli bir konuma sahip olduğu ifade edildi.
Müftülerin seçilmesi uygulamasında değişiklik
ABTTF'nin BM'ye sunduğu bildiride, Batı Trakya Türklerinin 1985 yılına kadar kendi müftülerini seçtiği belirtildi. Federasyona göre, 1991 yılında yapılan yasal düzenlemenin ardından müftülerin devlet tarafından atanmaya başlamasıyla birlikte mevcut uygulama değişti.
ABTTF, devlet tarafından gerçekleştirilen atamaların Batı Trakya Türklerinin kendi müftülerini belirleme hakkını ortadan kaldırdığını savundu. Federasyon tarafından hazırlanan bildiride, bu durumun azınlığın dini özerkliği açısından temel bir sorun oluşturduğu ileri sürüldü.
Batı Trakya Türkleri açısından müftülerin nasıl belirleneceği konusu, uzun süredir Yunanistan ile azınlık temsilcileri arasında tartışma konusu olarak gündemde bulunuyor. Türk azınlık, kendi seçtiği müftülerin görev yapmasını talep ederken, Yunanistan'daki mevcut uygulamada devlet tarafından yapılan atamalar üzerinden bir yapı bulunuyor.
Müftülüklerin statüsü de gündeme getirildi
ABTTF'nin BM İnsan Hakları Konseyine sunduğu bildiride yalnızca müftülerin belirlenme yöntemine değil, müftülüklerin kurumsal statüsüne ilişkin değişikliklere de yer verildi.
Federasyon, 2022 yılında yürürlüğe giren 4964 sayılı yasayla müftülüklerin statüsünde değişiklik yapıldığını belirtti. Söz konusu düzenlemeyle müftülüklerin Eğitim, Din İşleri ve Spor Bakanlığına bağlı kamu kurumlarına dönüştürüldüğü ifade edildi.
ABTTF, müftülüklerin devlet yapısı içerisindeki konumunun değiştirilmesinin Batı Trakya Türklerinin dini kurumları üzerindeki yönetim ve temsil anlayışı açısından önemli sonuçlar doğurduğunu bildirdi. Federasyon, dini kurumların işleyişinde azınlığın iradesinin dikkate alınması gerektiğini savundu.
Bildiride, dini kurumların statüsünün yanı sıra müftülerin belirlenmesi konusunda da mevcut uygulamaların Batı Trakya Türklerinin dini hakları bağlamında değerlendirilmesi gerektiği belirtildi.
Kaynak: AA
Dünya, 2026.09.17 20:51