Teknolojide ve tıpta önemli gelişmelerle rağmen erken doğan (prematüre) bebeklerin ölümleri arasında prematürite hala başı çekiyor. Prematüre bebekler ne kadar erken doğarsa, o kadar fazla sağlık problemi ile karşı karşıya kalıyor. Uzmanlar, özellikle anne sütünün prematüre bebekler için hayat kurtarıcı nitelikte olduğunu belirtiyor.
Acıbadem Bursa Hastanesi Çocuk Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Dr. Sevgen Tanır Başaranoğlu, prematüre bebekler açısından 'ilk üç yıla dikkat' diyor. Prematüre bebeklerin akciğerlerinin gelişmemiş olmasının, dünyaya önemli sağlık sorunlarıyla gelmeye neden olduğunu belirten Dr. Başaranoğlu, "İlk zamanlarda özellikle solunum sistemi sorunları kaçınılmaz. Enfeksiyon riskleri ise zamanında doğan bebeklere oranla çok daha yüksek. Beyin kanaması riskinden ciddi bağırsak enfeksiyonlarına, göz sorunlarından kalp ve akciğer yetmezliğine birçok sorun yaşanabiliyor. Bu nedenle ciddi takip, hayati önem taşıyor. Prematüre bebeklerin ileriki dönemlerde de sıkı takip altında tutulması şart. Zira, ileri derecede erken doğmak, okul çağlarında; öğrenme bozuklukları, dikkat dağınıklığı ve hiperaktivite bozuklukları gibi sorunlara yol açabiliyor." şeklinde konuştu.
Gebeliğin 37'nci haftasını tamamlamadan önce doğan bebeklerin prematüre olarak tanımlandığını dile getiren Başaranoğlu, şu bilgileri verdi: "Gebelik yaşının tayininde; güvenilir son adet tarihi, gebelikte erken yapılan ultrasonografi ve bebek doğduktan sonra yapılan fizik muayene bulguları yardımcı yöntemler arasında yer alıyor. Prematüre doğuma birçok faktör yol açabiliyor. Bunlar arasında hormonal etkiler, enfeksiyonlar, çoğul gebelikler, rahimde oluşan gerileme ve kötü sosyal alışkanlıklar sayılabiliyor. Bu nedenler, prematüre bebeğin doğum sonrası yaşam şansını ve kalitesini büyük ölçüde etkiliyor. Bazen de hiçbir neden olmaksızın sürpriz yapıp miniminnacık bedenleriyle 'pat' diye geliveriyorlar dünyaya. Teknoloji ve tıptaki gelişmeler, artık prematüre bebeklerin yaşam şanslarının çok daha fazla olmasını sağlıyor. Yeter ki yenidoğan alanında uzmanlaşmış hekimlerin kontrolünde olsunlar."
PREMATÜRE BEBEK BAKIMINDA İLK 3 YILA DİKKAT
Son yıllarda yenidoğan bakım ünitelerinin yaygınlaşması prematüre bebeklerin hayatta kalma imkanlarını artırdığına dikkat çeken Dr. Başaranoğlu, sözlerini şöyle sürdürdü: "Buna karşın yine de hem dünyada hem Türkiye'de bebek ölüm nedenleri arasında ön sıralardalar. Doğumlarının ardından diğer yeni doğanlara göre çok daha ciddi takip gerektiriyorlar. Çok düşük doğum ağırlıklı bebeklerde doğum sonrası izlem ve tedavi gerektiren pek çok sorun meydana geliyor. Prematüre bebekler ne kadar erken doğarsa, o kadar fazla sağlık problemi ile karşı karşıya kalıyor. İlk üç yıla dikkat. Riskler, hastanede doğum sonrası yeni doğan alanında uzmanlaşmış hekimlerin kontrolünde en aza indirilebiliyor. Ama bebek taburcu edildikten sonra, evde son derece özen gerektiren bir bakım şart! Zira, yoğun bakımdan taburcu olduktan itibaren 36 aylık olana kadar, büyüme, görme, işitme, solunum, beslenme, konuşma, anlama, iletişim yeteneği, kas ve iskelet sisteminin gelişimi, nörolojik gelişim, öğrenme becerisi, davranış bozuklukları açısından yakın izlem gerekiyor. Prematüre bebeğin bakımına çok özen göstermek gerekiyor. Özellikle kış ayları, prematüre bebekler için büyük risk oluşturuyor."
ANNE SÜTÜ HAYAT KURTARICI
Tüm bebekler için eşi benzeri olmayan bir önem taşıyan anne sütünün prematüre bebekler için hayat kurtarıcı nitelikte olduğunu vurgulayan Başaranoğlu, "Çalışmalar gösteriyor ki anne sütü ile beslenen prematüre bebekler, anne sütünden yoksun olanlara göre çok daha hızlı gelişiyor. Prematüre bebek sahibi annelerin sütü, içerdiği besin değeri açısından; zamanında doğum yapmış bir annenin sütünden çok farklı. Minik yavrusunun ihtiyacını karşılayacak tüm unsurları barındırıyor. Kısacası, anne sütü prematüre bebek için fiziksel ve ruhsal gelişiminden enfeksiyonlara dek eşsiz şifa kaynağı. Anne sütü ile beslenen prematüre bebeklerin fiziksel ve ruhsal gelişimleri, anne sütünden yoksun olanlara göre çok daha hızlı ve sağlıklı oluyor. Özellikle de enfeksiyonlara yatkınlığı azalıyor ki en korkulan da enfeksiyonlar. Bağırsak problemleri de anne sütü alan bebeklerde, formül mama alan bebeklere göre daha az görülüyor. Üstelik anne-bebek arasındaki bağın güçlenmesi ve annenin, bebeğini daha çabuk sahiplenmesi açısından da 'emzirme' çok büyük önem taşıyor." diye konuştu.
Kaynak: BURSADA BUGÜN
Sağlık, 2013.12.10 13:14