Küresel piyasalarda 'Orta Doğu' tedirginliği

Geçen hafta ABD'de açıklanan istihdam verilerinin iş gücü piyasasında soğumaya işaret etmesi ve Fed yetkililerinin faiz artışlarında duraklama mesajları vermesi, bankanın ilave sıkılaşmaya gideceği yönündeki beklentileri zayıflattı.

Analistler, para piyasalarındaki fiyatlamalarda, Fed'in bu ayki toplantısında politika faizini sabit bırakacağı ihtimalinin yüzde 80 seviyesini aştığını bildirirken, aralık ayındaki yılın son toplantısında bankanın 25 baz puan faiz artışına gitme ihtimalinin yüzde 95 ile fiyatlandığını kaydetti.

Bugün dünya genelinde açıklanacak Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) verileri yatırımcıların odağına yerleşirken, bu hafta yayımlanacak Fed'in son toplantısına ilişkin tutanaklarda ise bankanın politika adımlarına ilişkin ipuçları aranacak.

Yatırımcıların, Fed'in bu ay şahin adımlarına ara vereceği beklentisiyle riskli varlıklara yöneldiğine dikkati çeken analistler, Orta Doğu'da devam eden jeopolitik gerilimlerin piyasalarda tedirginlik yaratmaya devam ettiğini belirtti.

Yemen'de hükümet güçleri ile Husiler arasında çatışmalar şiddetlendi. Yemen'deki İran destekli Husiler, Suudi Arabistan'ın ulusal petrol şirketi Aramco'nun başkent Riyad'daki ve Hureys bölgesindeki tesislerini füzeler ve insansız hava araçlarıyla hedef aldıklarını duyurdu.

Bölgede enerji tesislerinin hedef alınmasının petrol arzına ilişkin endişeleri körüklemesiyle Brent petrolün varil fiyatı yeniden 100 doların üzerine çıktı. Bununla birlikte İsrail basınında ABD'nin, Orta Doğu'da olası gerilime karşı hazırlık kapsamında İsrail'e ek asker ve uçak göndermeye hazırlandığı öne sürüldü.

Haberde ayrıca İsrail ordusunun İran'la yeni bir çatışma veya bölgede hızlı bir gerilim ihtimaline karşı hazırlıklarını sürdürdüğü, olası geniş çaplı çatışmada İran'da vurulabilecek hedefler üzerinde çalışmalar yapıldığı bildirildi.

İsrail ile ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) arasındaki askeri koordinasyonun da İran'dan gelebilecek olası füze saldırıları dahil çeşitli senaryolar çerçevesinde sürdüğü kaydedildi.

Jeopolitik gerginliklerin enflasyonist baskıları güçlendireceği endişeleriyle dolara yönelik talebin arttığı görülürken, dolar endeksi haftanın ilk işlem gününde yüzde 0,5 artışla 102,5'e çıkarak Nisan 2025'ten bu yana en yüksek seviyeyi test etti.

Dolardaki değerlenme diğer tüm varlık fiyatlarında oynaklığa yol açarken, değerli metallerden altın ve gümüşün ons fiyatlarında ayrışma gözlendi. Altının onsu, güçlü dolar ve enflasyon risklerinden ötürü Fed'in bu ay olmasa bile aralık ayında faiz artışlarını sürdürebileceği öngörüleriyle haftaya satıcılı başlarken, gümüşün onsu dünya genelinde teknoloji ve elektrifikasyonun hız kazanacağı beklentileriyle alıcılı seyrediyor.

Altının ons fiyatı yüzde 0,2 azalışla 4 bin 134 dolarda, gümüşün onsu ise yüzde 1,1 artışla 61 dolarda işlem görüyor.

Bu gelişmelerle ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi haftaya yatay bir görünümle yüzde 5,27 seviyesinde başlarken, Fed'in para politikalarına duyarlı ABD 2 yıllık tahvil faizi sınırlı düşüşle yüzde 4,82'de bulunuyor. Aralık vadeli Brent petrolün varil fiyatı da yüzde 0,4 azalışla 101,8 dolarda işlem görüyor.

Cuma günü New York borsasında S&P 500 endeksi yüzde 0,7, Nasdaq endeksi yüzde 1,19 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,49 değer kazandı. ABD'de endeks vadeli kontratlar ise haftaya karışık başladı.

Fransa-Almanya tahvil getiri farkı açılmaya devam ediyor

Avrupa borsaları cuma günü pozitif seyrederken, bölgede bugün yoğun veri gündemi takip edilecek.

Orta Doğu'daki jeopolitik gerilimlerin enerji arzına etkileri yakından izlenirken, bölge genelinde bugün açıklanacak üretici enflasyonu ile PMI verileri yatırımcıların odağında bulunuyor.

Analistler, Avrupa Merkez Bankasının (ECB) ileriye dönük olası adımları açısından üretici enflasyonundaki enerji payına dikkat edileceğini belirterek, PMI verilerinde ise ekonomik aktivitenin durumuna ilişkin sinyaller aranacağını söyledi.

Öte yandan, Fransa'da devam eden mali endişeler, siyasi belirsizlikler ve ülkedeki karışıklıklar sürerken, geçen haftadan bu yana dikkati çeken Fransa ile Almanya arasındaki 10 yıllık tahvil faizi farkı 141 baz puana çıkarak 2012 yılından bu yana ilk kez bu seviyeye ulaştı.

Analistler, Fransa'nın artan borçlanma maliyetlerinin oluşturduğu risklerin bölgeye yayılmasını önlemek amacıyla ECB'nin müdahalede bulunabileceği beklentilerinin gündeme geldiğini belirtti.

Cuma günü İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,32, İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,49, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,79 ve Almanya'da DAX 40 endeksi ise yüzde 1,17 yükseldi. Avrupa'da endeks vadeli kontratlar ise haftaya karışık başladı.

Asya'da işlem hacmi düşük seyrediyor

Asya borsalarında Güney Kore ve Çin'de piyasaların tatil nedeniyle kapalı olduğu haftanın ilk işlem gününde işlem hacmi daralırken, açık olan borsalar karışık seyrediyor.

Bölgede bugün açıklanan verilere göre, Japonya'da eylül ayında hizmet sektörü PMI 51,3'e, bileşik PMI ise 52,3'e gerileyerek önceki aya göre yavaşlamaya işaret etti. Japonya'da tüketici güven endeksi aynı ayda 35,4 ile beklentilerin üzerinde gerçekleşti.

Ülkede ekonomik aktivitenin hız kestiğine işaret eden verilerin ardından Japonya Merkez Bankasının (BoJ) politikalarına duyarlı olan 2 yıllık tahvil getirisi yaklaşık 10 baz puan azalışla yüzde 1,90'a indi.

Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,2 yükselirken, Hong Kong'da Hang Seng endeksi ise yüzde 0,3 düştü.

Yurt içinde enflasyon verileri açıklanacak

Cuma günü alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,17 değer kazanarak 12.270,18 puandan tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ekim vadeli kontrat ise cuma günü akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,05 yükseldi.

Öte yandan yurt içinde bugün enflasyon verileri takip edilecek. Enflasyon Beklenti Anketi'ne katılan ekonomistler, Tüketici Fiyat Endeksi'nin (TÜFE) eylülde yüzde 2,18 artacağını tahmin ediyor. Ekonomistlerin eylül ayı enflasyon beklentilerinin ortalamasına göre (yüzde 2,18) ağustosta yüzde 31,51 olan yıllık enflasyonun eylülde yüzde 30,16'ya gerilemesi bekleniyor.

Dolar/TL cuma gününü 49,1280'den tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,1 üzerinde 49,1600'dan işlem görüyor.

Analistler, bugün yurt içinde enflasyon, yurt dışında ise Avro Bölgesi'nde üretici enflasyonu verileri ile dünya genelinde PMI verilerinin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 12.100 ve 12.000 puanın destek, 12.400 ve 12.500 puanın direnç konumunda olduğunu kaydetti.

Kaynak: AA

Ekonomi, 2026.10.05 09:47