Kültür harcamaları 2022 yılında bir önceki yıla göre yüzde 88,1 artarak 149 milyar 620 milyon 769 bin TL oldu.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2022 yılı Kültür Ekonomisi ve Kültürel İstihdam İstatistikleri'ni açıkladı. Buna göre, kültür harcamaları 2022 yılında 2021 yılına göre yüzde 88,1 artarak 149 milyar 620 milyon 769 bin TL oldu. Kültür harcamalarının, gayrisafi yurt içi hasılaya oranı 2022 yılında yüzde 1,0 olarak gerçekleşti.
Genel devlet kültür harcamalarının payı yüzde 59,9 oldu
2022 yılında toplam kültür harcamaları içinde genel devlet harcamalarının payı yüzde 59,9 oldu. Genel devlet kültür harcamaları önceki yıla göre yüzde 115,0 artarak 89 milyar 658 milyon 436 bin TL olurken, harcamaların yüzde 70,0'i merkezi devlet bütçesinden gerçekleşti. Genel devlet kültür harcamalarında en yüksek pay yüzde 17,5 ile mimarlık alanında oldu.
Hanehalkı kültür harcamasının yüzde 23,5'i diğer kültür hizmetlerine yapıldı
Hanehalklarının 2022 yılında gerçekleştirdiği kültür harcamalarında; diğer kültür hizmetleri yüzde 23,5, televizyon ve ekipmanı yüzde 18,6 ve veri işlem ekipmanları yüzde 17,8 paya sahip oldu.
Kültürel sektörlerin faktör maliyetiyle katma değeri yüzde 100,9 arttı
Kültürel sektörlerde faaliyet gösteren girişimlerin faktör maliyetiyle katma değeri yüzde 100,9 artarak 55 milyar 761 milyon 289 bin TL oldu. Katma değerin yüzde 22,1'i kayıtlı medyanın basılması ve çoğaltılması, yüzde 13,8'i sinema filmi, video ve televizyon programları yapımcılığı, ses kaydı ve müzik yayımlama faaliyetleri ve yüzde 11,9'u mücevher ve benzeri eşyaların imalatı alanında faaliyet gösteren girişimler tarafından üretildi.
Kültürel mal ihracatı yüzde 105,2 artarken, kültürel mal ithalatı yüzde 110,9 arttı
Kültürel mal ihracatı bir önceki yıla göre yüzde 105,2 artarak 178 milyar 596 milyon 215 bin TL olurken, kültürel mal ithalatı bir önceki yıla göre yüzde 110,9 artarak 79 milyar 774 milyon 071 bin TL oldu. Kültürel mal ihracatının toplam mal ihracatı içindeki payı 2022 yılında yüzde 4,2 olurken, kültürel mal ithalatının toplam mal ithalatı içindeki payı yüzde 1,3 oldu.
Kültürel istihdam yüzde 6,2 arttı
Kültürel istihdam 2022 yılında bir önceki yıla göre yüzde 6,2 artarak 682 bin kişi oldu. Kültürel istihdamda olanların yüzde 61,0'i 30-54 yaş grubunda, yüzde 29,2'si 15-29 yaş grubunda, yüzde 9,9'u ise 55 ve daha yukarı yaş grubunda yer aldı.
Kültürel istihdamda olanların yüzde 38,3'ünü yükseköğretim mezunları oluşturdu
Kültürel istihdamda olanların yüzde 38,3'ünü yükseköğretim mezunları, yüzde 35,9'unu lise altı eğitimliler, yüzde 25,8'ini ise lise ve dengi meslek okulu mezunu olanlar oluşturdu.
Kültürel istihdamın yüzde 60,6'sı ücretli, maaşlı veya yevmiyeli olarak çalıştı
Kültürel istihdamda olanların, yüzde 60,6'sı ücretli, maaşlı veya yevmiyeli çalışırken, yüzde 39,4'ü işveren, kendi hesabına veya ücretsiz aile işçisi olarak çalıştı. Kültürel istihdamda olanların yüzde 76,6'sı tam zamanlı çalışırken, yüzde 23,4'ü yarı zamanlı çalıştı. Kültürel istihdamda yer alan kişilerin haftalık ortalama normal çalışma süresi 38,7 saat oldu.
El sanatları çalışanlarının payı yüzde 40,4 oldu
Kültürel istihdamın yüzde 90,0'ını kültürel meslek alanlarında, yüzde 10'unu ise kültürel olmayan meslek alanlarında çalışanlar oluşturdu. Kültürel istihdamda olanların yüzde 40,4'ünü el sanatları çalışanları, yüzde 19,3'ünü mimar, planlamacı ve tasarımcılar, yüzde 9,7'sini yenilikçi sanatçılar ve sahne sanatçıları, yüzde 7,4'ünü ise sanat ve kültür ile ilgili yardımcı profesyonel meslek mensupları oluşturdu.
Mimarlık ve uzmanlaşmış tasarım faaliyetlerinin payı yüzde 9,5 oldu
Kültürel faaliyet alanlarına göre; mimarlık ve uzmanlaşmış tasarım faaliyetlerinde çalışanların toplam kültürel istihdam içindeki payı yüzde 9,5, yenilikçi sanatlar, gösteri sanatları ve eğlence faaliyetlerinde çalışanların payı yüzde 5,3, sinema filmi, video ve televizyon programları yapımcılığı, ses kaydı ve müzik yayımlama faaliyetlerinde çalışanların payı ise yüzde 4,1 oldu.
Kaynak: BURSADA BUGÜN
Ekonomi, 2023.12.01 10:47