Gebelikte şeker hastalığına dikkat!

 

Gebelikte diabet neden ortaya çıkar?
Gebelikte bebeğin gelişimine yönelik glikoz metabolizmasında değişiklikler olur. Plasentadan salgılanan HPL adında hormon gebelikte bebeğe yeterli glikoz gitmesini sağlamak amacıyla insülinin kan şekerini düşürücü etkisini baskılar. Gebelikte doğal hiperglisemiye yatkınlık oluşur. Bu eğilimin normal dışı artışıyla 24. Haftadan sonra gestasyonel diabet görülür.

Hangi gebeler diabet açısından risk altındadır?
· 35 yaşından büyük gebeler
· Gebelik öncesi normalden fazla kilosu olan kadınlar
. Polikistik over sendromlu kadınlar
· Daha önce ölü doğum yapmış veya anomalili bebek doğurmuş kadınlar
· Daha önce 4000 gr'ın üzerinde doğum yapmış kadınlar
· Önceki gebeliğinde diabet hikayesi olan gebeler
· Birinci derece akrabalarında diabet hikayesi olan gebeler

Gebelik diabetinin bulguları nelerdir?
Çok yemek yeme ve çok su içme, sık idrara gitme ve sık tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonu, inatçı vajinal mantar enfeksiyonu, fazla kilo alımı şikayeti olanlarda gebelik diabeti tanıda düşünülür.

Gebelik diabetinde tanı nasıl konulur?
Gestasyonel diabet tanısı konulanların yarısında herhangi bir risk faktörü bulunmamaktadır. Bu nedenle tüm gebelere gebeliğin 24.-28. Haftaları arası glukoz tarama testi yapılmalıdır.

50 gr oral glukoz tolerans testi: Açlık kan şekeri testi alındıktan sonra bir bardak suda eritilen 50 gr glukoz içilir. İçtikten 1 saat sonra tokluk kan şekeri ölçümü yapılır. Açlık kan şekeri 90'dan küçük, tokluk 1. Saat kan şekeri 140'ın altında olmalıdır. Değerlerden bir tanesinin yüksek olması diabet tanısı koydurmaz sadece şüphelendirir. Tanının doğrulanması için 100 gr OGTT yapılmalıdır.

100 gr oral glukoz tolerans testi: Gebelikte diabet tanısı koydurucu testtir.12 saatlik açlığı takiben açlık kan şekeri ve bir bardak suda eritilmiş 100 gr glukoz içildikten sonra 1., 2., ve 3. Saatlerde yapılan kan şekeri ölçümü yapılır. Bu dört ölçümden 2 veya daha fazla değerin yüksek çıkması gestasyonel diabet tanısı koydurur.

Gestasyonel diabetli gebelerin takibi nasıl yapılmalıdır?
Gestasyonel diabetli gebelerin takibi normal gebelik takibinden farklıdır. Gebelik muayeneleri daha sık aralıklarla yapılır.Kontrollerde kan şekeri takipleri değerlendirilir. Anne adayı kan şekerlerini evde düzenli olarak takip edip, şeker takip çizelgesine yazmalıdır.Kontrole geldiğinde yanında getirmelidir. Gebelikte oral antidiabetik ilaçlar tedavide kullanılmaz. Öncelikle diyet tedavisi başlanır. Gerekli görüldüğünde insülin tedavisine geçilir. 34. haftadan itibaren haftalık NST takibi yapılmalı. İki haftada bir ise ultrasonografi ile bebek gelişimine ve amniyon sıvısına bakılmalıdır. Anne bebek hareketlerini yakından takip etmelidir. Hareket azalması durumunda doktoruna hemen başvurmalıdır. Doğum şekli ve zamanlaması konusunda normal gebelilteki gibi davranılır. Engelleyici bir durum yoksa normal doğum yapılabilir. Doğum sonrasıda 6. Haftaya kadar şeker açısından dikkatli olunmalıdır. Gestasyonel diabeti olan gebelerde ileri ki hayatlarında da tip 2 diabet gelişme olasılığı yüksektir.

Gestasyonel diabetin komplikasyonları nelerdir?
Kontrolsuz gestasyonel diabet durumunda annede ve bebekte gelişebilecek birtakım sıkıntılı durumlar mevcuttur.

Annede;
· Gebelikte aşırı kilo alma
· Özellikle insülin tedavisi alan hastalarda kontrolsuz şeker durumunda koma gelişme riski mevcuttur
· Sık tekrarlayan idrar yolu ve vajinal mantar enfeksiyonları

Bebekte;
· Bebeğin normalden iri olma ve amnıyon sıvısının normalden fazla olma riski
· Özellikle başta kalp olmak üzere doğumsal anomali olma riskinde artış
· Ani anne karnında ölüm riski
· İri bebeğe bağlı normal doğumda zorlanma riski buna bağlı sezeryan ile doğum oranında artış
· Doğum sonrası bebektede görülebilecek metabolik düzensizlikler

Kaynak: BURSADA BUGÜN

Sağlık, 2013.11.06 10:00