Her gün önünden geçiyorsunuz ama altındaki devasa gizemi kimse bilmiyor!
Heykel'in göbeğindeki bu tarihi tiyatro binasının altında, aslında Osmanlı döneminden kalma devasa bir tarihi sarnıç (su deposu) bulunuyor. Yıllarca tiyatronun dekor deposu olarak kullanılan bu gizli yeraltı yapısı, İstanbul'daki Yerebatan Sarnıcı'nın küçük bir prototipi gibi sütunlarla dolu.
Askeri hastane sanıyordunuz ama asıl yapılış amacı tamamen başkaydı!
Çekirge'deki eski askeri hastane binası, aslında 19. yüzyılın sonunda Fransızlar tarafından Osmanlı'nın en lüks ve ilk modern "Termal Kumarhane-Oteli" (Hotel Splendide) olarak inşa edilmişti. Sultan Abdülhamid döneminde kumar yasaklanınca kapandı, ardından hastaneye dönüştürüldü. Yani şifa dağıtan yer, aslında bir lüks ve eğlence merkezi olarak tasarlanmıştı.
Trafiğin ortasındaki o taşların altından çıkan devasa yeraltı şehri!
Reyhan ile Haşim İşcan Caddesi arasında kalan o devasa beton ve taş istinat duvarlarının arkasında, Bursa Kalesi'nin kayıp dehlizleri ve zindan pencereleri yer alıyor. İnsanlar her gün işe giderken o caddeden geçiyor ama aslında Bizans ve Osmanlı döneminde suçluların kapatıldığı derin yeraltı zindanlarının tam önünden yürüyorlar.
Atatürk'ün açtığı fabrikanın altındaki gizli sığınak ve tüneller!
Bugün kültür merkezi olan Merinos Fabrikası'nın altında, İkinci Dünya Savaşı döneminde olası bir hava saldırısına karşı işçileri korumak amacıyla inşa edilmiş devasa bir atom sığınağı ve tünel ağı var. Parkın içindeki o garip beton yapılar ve havalandırma boruları, aslında yeraltındaki bu gizli sığınağın nefes borularıdır.
Kitap okuduğunuz o binanın duvarlarındaki gizli vaftiz havuzları nerede?
Setbaşı'ndaki heybetli taş kütüphane binası (Eski çocuk kütüphanesi), aslında Ermeni cemaatine ait Bogosyan Okulu ve Kilisesi kompleksiydi. Bugün öğrencilerin ders çalıştığı salonların altında ve duvar arkalarında, dönemin dini ritüelleri için kullanılan gizli bölmeler ve kapalı odalar bulunuyor.
Sarayın en gizli ve stratejik üssü burasıydı: Dünyayı sarsan üretim!
Muradiye'de yürürken yanından geçtiğiniz bu bina, sıradan bir eski fabrika değil. Osmanlı sarayının ordusu ve saray eşrafı için paranın satın alamayacağı gizlilikte ipekli kumaşlar ve paraşüt ipeği üreten, yabancı ajanların girmesinin kesinlikle yasak olduğu, dönemin "kozmik oda" statüsündeki askeri/stratejik üretim merkeziydi.
Sadece saate bakıyorsunuz ama o kule aslında ne için yapıldı?
Tophane'deki saat kulesi sadece halka saati göstermek için yapılmadı. Kulenin alt katındaki gizli pencereli oda, tüm Bursa ovasını gören en stratejik "Yangın ve İsyan Gözetleme Kulesi" idi. Burada 24 saat nöbet tutan askerler, şehirde çıkan en ufak bir dumanı veya kargaşayı saraya bildiren birer istihbarat gözüydü.