Yaman Kaya

Yaman Kaya
Kıdem tazminatı fonu ve gerçekler! (Kıdem tazminatı fonu nedir?)
yamankaya@bursadabugun.com

Daha önce gündeme gelmiş, uzun süre tartışıldıktan sonra rafa kaldırılmıştı.

Seçimden hemen sonra bir kez daha karşımıza çıktı.

Kıdem tazminatının fona devredilmesinin perde arkasında yatan çarpıcı detaylarıysa Türkiye'nin en önemli sosyal güvenlik uzmanlarından Özgür Erdursun anlattı.

CHP'nin 24 Haziran'da milletvekili, son yerel seçimde Yıldırım Belediye Başkan Adayı olan Erdursun kapsamlı bir rapor hazırladı.

Bu rapor, ana muhalefet partisinin yetkili kurmaylarına da yollandı.

Türkiye'nin gündemi İstanbul'daki seçimin sonucunun kesinleşmesinin ardından kıdem tazminatı düzenlemesine endekslenecek.

Darboğaz vatandaşın nefes almasını her geçen gün biraz daha zorlaştırırken çalışan herkesi yakından ilgilendiren bu radikal adım tam olarak neyi amaçlıyor?

Sorunun yanıtı Erdursun'un analizinde saklı.

Erdursun, kendisiyle yaptığım görüşmede şu çarpıcı verileri aktardı:

"Fonda yıllık devasa para toplanacak. Ortalama kıdem tazminatı fonunda yıllık 80 milyar (eski parayla 80 katrilyon) toplanacak. Ülkemizde yaklaşık olarak 15 milyon 4/a eski SSK'lı çalışan var. Bu çalışanların 6 milyona yakını asgari ücretle çalışıyor.

Kıdem tazminatı bir yıllık çalışma karşılığında bir ücret olarak hesaplanıyor.

Asgari ücret 2 Bin 558 lira.

Kıdem tazminatının tavanı 6.017,60 lira.

Kıdem tazminatı 12 aylık çalışmaya 1 aylık tazminat karşılığı oranı 100/12=%8,33

KIDEM TAZMİNATININ KARŞILIĞI EN AZ-EN ÇOK TUTARLARI

Kıdem tazminatı aylık karşılığı; asgari ücret; 2.558*8,33= 213 TL

Kıdem tazminatı aylık karşılığı kıdem tazminatı tavan;  6.017,60*8,33= 501,26 TL

Asgari ücretli çalışanlar için aylık fon geliri; 6.000.000*213 TL= 1 Milyar 278 Milyon (Eski Parayla 1 Katrilyon 278 Milyar)

14 Milyon çalışan içinde ortalama 375 TL olarak varsayarsak:

14.000.000*375 TL= 5 Milyar 250 Milyon TL.

Aylık Toplam Fona aktarılacak Tutar:

1.278.000.000+5.250.000.000= 6 Milyar 528 Milyon TL.

Yıllık Toplam Fona aktarılacak Tutar:

6.528.000.000*12= 78 Milyar 336 milyon TL."

Tablo çok açık.

Erdursun'un şu uyarılarını da ayrıca dikkate almak şart:

"Kıdem Tazminatı Fonu işçi ve işveren sendika temsilcilerinin görüşü alınmadan gerçekleşirse iş hayatında büyük bir karmaşa söz konusu olur. Kıdem Tazminatının fona devri çalışanların ve işverenlerin hakları gözetilerek yapılabilir.

Çalışanlar 1 yıllık çalışma karşılığında kendi arzu ve isteği dışında işten çıkartılırsa ya da zorunlu sebeplerle işi bırakırlarsa kıdem tazminatlarını alabiliyorlar.

Fona aktarılan haklarını Kıdem Tazminatı Fonundan bu sebeplerle işten çıkartıldığında ya da çıktığında derhal alabilmelidir.

Kıdem tazminatı fonuna aktarılan paralar işçi, tazminatını emekli olduğunda ya da öldüğünde hak sahiplerince alınacak şekilde fona aktarılırsa, işten çıkartılan işçi ya da zorunlu sebeplerle işten ayrılan işçi iş bulma sürecinde geçimini sağlayamaz büyük ekonomik sorunlar yaşar.

Askere giden bir işçi askerlik nedeniyle işten ayrıldığında kıdem tazminatını alabiliyor, işçi tazminatını evli ise eşine, anasına, babasına bırakıyor. Aslında işçinin bakmak zorunda olduğu kişiler için de tazminat, gerçekten bir tazminat oluyor.

Evlilik nedeniyle işten ayrılan kadın geleceğini planlayabiliyor.

Kıdem tazminatı sadece emekli olduğunda alınırsa işçi açısından büyük mağduriyetler doğurur.

Örneğin bugün 20 yaşında bir genç 65 yaşında emekli olur. Çıkartılmak istenen kıdem tazminatı fonundan ancak 45 yıl sonra emekli olduğunda  yararlanabilir. Kaldı ki bu süre içinde onlarca hükümet değişecek ve bu fonu amacı dışında kullanmaları durumunda işçinin alın teri heba olmuş olur.

Ayrıca; mevcut Kıdem Tazminatı uygulamasında işveren kıdem tazminatını hemen ödememek için işçiyi keyfi olarak kolay bir şekilde işten çıkartamıyor. Kıdem tazminatı fona devrolduğunda işveren işçiyi istediği anda işten çıkartabilecek. 5-10 yıllık işçisine daha yüksek maaş vermesi gerektiği için sürekli işçi yenileyerek düşük ücretli çalışanları tercih edecektir.

İşveren çalışanına kötü muamele, hakarette dahi bulunarak işten çıkartabilir ve hatta iş yerlerinde iş disiplini bozulacağından kavgalar dahi yaşanabilir."

Sosyal Güvenlik Uzmanı Özgür Erdursun.

Diğer Yazıları

Bursa'nın gerçek kaybedeni!

Yerel seçimde yarışacak adayların belirlenmesi sürecinin öncesinde başladı kişisel çıkar hesapları. Verdiği sözleri yok saydı. İl başkanlığı koltuğuyla yetinemedi, sürekli kı...

Bursa'nın gülümseyen ilçesinden mesaj var!

Yoğun tempo bitti, aylar süren seçim çalışmalarının ardından halk sandıkta kararını verdi. Bursa'nın marka ilçesi Nilüfer'de yaşayanlar beklendiği gib...

Bursa Yıldırım'da imar ve kentsel dönüşüm düğümü!

Seçim yerel olmaktan çıktı, ulusal düzeyde sert söylemlerle seçmenler suni gündemlere saplandı. Bursa özelinde çözülmesi gereken ciddi sorunlar bir hayli fazlayken ada...

Bozbey herkesin merak ettiği soruyu yanıtladı!

O, Bursa'da belediyeciliğin duayen ismi. Örneğine ender rastlanır vatandaşa dokunan insan odaklı yönetim anlayışıyla dünyanın sayılı kentlerinden biri haline getirdi

Bursalılar o günün tarihi belli oldu: 13 Mart'ta saat 13.00'ü bekleyin!

Millet İttifakı'nın Bursa Büyükşehir Belediye Başkan Adayı Mustafa Bozbey seçim çalışmalarını aralıksız sürdürüyor. Yoğun bir tempoda sürekli halkla iç içe olan, vatan...